Wat is tafeltennis? Alles over de tafeltennissport uitgelegd

Tafeltennis is een van de meest gespeelde sporten ter wereld. Van schoolkantines tot professionele sportscholen: het spel trekt spelers van alle leeftijden en niveaus aan. Maar wat is tafeltennis nu precies, hoe werkt het en waar komt het vandaan? Op deze pagina vind je een volledige uitleg van de tafeltennissport — van de basisregels tot het materiaal en de organisatie in Nederland.

De basis: wat is tafeltennis?

Tafeltennis is een racketsport waarbij twee spelers (singles) of twee teams van twee spelers (dubbelspel) een lichtgewicht plastic balletje over een net op een tafel heen en weer slaan. Het doel is om de bal zo te spelen dat de tegenstander hem niet terug kan slaan. De sport staat ook bekend als pingpong, al wordt die benaming in wedstrijdverband minder gebruikt.

De tafeltennistafel is 274 cm lang, 152,5 cm breed en 76 cm hoog. Een laag net van 15,25 cm verdeelt de tafel in twee helften. De bal heeft een diameter van 40 millimeter en is gemaakt van celluloid of een vergelijkbaar plastic materiaal. Met een batje — bestaande uit een houten frame bekleed met rubber aan beide zijden — slaan spelers de bal met hoge snelheid en veel effect over het net.

De regels van tafeltennis

Een game tafeltennis wordt gespeeld tot 11 punten. De winnaar moet minimaal 2 punten meer hebben dan de tegenstander. Bij een stand van 10-10 wordt er gespeeld tot iemand twee punten achterstand overbrugt. Een wedstrijd bestaat meestal uit het beste van 5 of 7 games.

Bij de opslag gelden strikte regels. De bal moet op de vlakke handpalm worden gelegd en vervolgens minstens 16 centimeter recht omhoog worden gegooid voordat hij geslagen wordt. De bal mag niet achter de hand of het lichaam worden verborgen. Om de twee punten wisselen de spelers van opslag; bij 10-10 wisselt de opslag na elk punt.

Een punt gaat verloren als de bal het net raakt zonder over te gaan, buiten de tafel landt, meer dan eenmaal stuitert aan de eigen kant, of als de speler de tafel of het net aanraakt tijdens het spel. De officiële spelregels worden vastgesteld door de International Table Tennis Federation (ITTF) en zijn te raadplegen via de website van de NTTB.

Het materiaal: bat, bal en tafel

Het tafeltennisbat bestaat uit drie onderdelen: een houten frame (het blade) en twee rubbervlakken, één aan elke kant. Het rubber bestaat uit een laag sponsrubber met daarop een toplaag. De dikte van het rubber beïnvloedt snelheid en controle. Voor beginners wordt een allround rubber van 1,5 tot 1,9 mm aanbevolen, omdat dit een goede balans biedt tussen controle en aanvalsmogelijkheden.

Gevorderde spelers kiezen hun materiaal zorgvuldig. Een aanvallend speler gebruikt doorgaans dikker rubber voor meer snelheid en spin, terwijl een verdedigend speler juist kiest voor dunner of speciaal antispinrubber. In officiële wedstrijden mogen alleen rubbers worden gebruikt die zijn goedgekeurd door de ITTF.

De bal weegt 2,7 gram. Wedstrijdballen zijn wit of oranje en voorzien van drie sterren — een aanduiding voor de hoogste kwaliteitsklasse.

Geschiedenis van tafeltennis

Tafeltennis is eind negentiende eeuw ontstaan in Engeland, als een variant op het buitentennis die binnen gespeeld kon worden. In de vroege jaren werd het spel ook wel aangeduid als "miniature indoor tennis". Rond 1900 raakten de namen tafeltennis en pingpong in gebruik.

De International Table Tennis Federation (ITTF) werd in 1926 opgericht door een groep Europese landen, waaronder Engeland, Duitsland, Hongarije en Oostenrijk. De ITTF telt inmiddels 226 lidlanden en organiseert onder meer de Wereldkampioenschappen tafeltennis.

In Nederland werd de eerste internationale tafeltenniswedstrijd in 1933 gespeeld, tussen Nederland en Zwitserland. De Nederlandse Tafeltennisbond (NTTB) werd in 1935 opgericht. Tafeltennis werd opgenomen in het Olympisch programma bij de Spelen van 1988 in Seoul, waar Nederland vertegenwoordigd werd door onder anderen Bettine Vriesekoop.

Tafeltennis in Nederland

De NTTB is de overkoepelende organisatie voor tafeltennis in Nederland. De bond telt circa 26.500 geregistreerde leden verdeeld over honderden clubs in het land. Via de NTTB worden nationale competities georganiseerd op diverse niveaus, van de hoogste divisie tot regionale en lokale competities.

Wil je zelf de sport beoefenen? Verspreid over het hele land zijn er tafeltennis clubs waar zowel beginners als gevorderde spelers welkom zijn. De meeste clubs bieden introductielessen aan, zodat nieuwe leden de basistechnieken kunnen leren in een laagdrempelige omgeving.

Voor competitiespelers houdt de NTTB officiële ranglijsten bij, gebaseerd op behaalde resultaten in de competitie en bij toernooien. Ook internationaal worden spelers gerangschikt via het rankingsysteem van de ITTF.

Tafeltennis wereldwijd

Tafeltennis is een van de populairste sporten ter wereld. Schattingen wijzen op meer dan 300 miljoen actieve spelers wereldwijd, verspreid over de 226 bij de ITTF aangesloten landen. De sport is bijzonder populair in Azië, met name in China, dat al decennialang de absolute wereldtop domineert. In Europa zijn landen als Duitsland, Zweden en ook Nederland traditioneel sterke tafeltennisnaties.

De Olympische Spelen, de Wereldkampioenschappen en de World Table Tennis (WTT) toernooienreeks behoren tot de belangrijkste evenementen in de tafeltenniskalender. Bekijk de agenda voor een overzicht van aankomende toernooien en wedstrijden.

Waarom tafeltennis spelen?

Tafeltennis is een veelzijdige sport die toegankelijk is voor vrijwel iedereen. De sport traint reactiesnelheid, coördinatie, concentratie en conditie. Omdat het een niet-contactsport is en weinig ruimte nodig heeft, is het geschikt voor alle leeftijden — van kinderen tot senioren. Tegelijkertijd biedt tafeltennis op het hoogste niveau een technische en tactische diepgang die de sport uitdagend maakt, zelfs voor jarenlange beoefenaars.

Of je nu recreatief wilt spelen met vrienden, mee wilt doen aan de clubcompetitie of ambities hebt op landelijk niveau: tafeltennis heeft voor elk niveau iets te bieden.

Lees ook het laatste tafeltennis nieuws of zoek een tafeltennis club bij jou in de buurt.